Inne ligi zagraniczne: piłka poza wielką piątką Europy
Poza pięcioma najsilniejszymi ligami Europy grają kluby, które mają za sobą Puchary Europy, wielkich trenerów i tysiące kibiców na każdym meczu. Benfica i Porto w Portugalii, Ajax i PSV w Holandii, Galatasaray i Fenerbahçe w Turcji, Celtic i Rangers w Szkocji – to nazwy, które zna każdy kibic, choć ich ligi nie należą do wielkiej piątki.
Dla polskich piłkarzy te ligi są często pierwszym przystankiem za granicą. Kamil Grosicki grał w Turcji i we Francji, zanim trafił do Anglii; wielu reprezentantów zaczynało w Holandii, Belgii czy Szkocji. Artur Boruc przez lata był bramkarzem Celticu i jedną z największych postaci klubu w XXI wieku.
W tym dziale opisujemy też ligi mniejsze: Bułgarię z CSKA Sofia i Christo Stoiczkowem, Bośnię i Hercegowinę czy Skandynawię. Historie stamtąd potrafią być bardziej nieprawdopodobne niż cokolwiek, co dzieje się w Premier League.
Portugalia, Holandia, Szkocja
Portugalska liga od lat należy do trójki Benfica, Porto i Sporting. Porto wygrało Ligę Mistrzów w 2004 roku z José Mourinho, a portugalskie kluby słyną ze sprzedawania zawodników za wielokrotność kwoty, za którą ich kupiły. Holandia dała światu futbol totalny – Ajax Johana Cruijffa wygrał trzy Puchary Europy z rzędu w latach 1971–1973 – i do dziś ma jedną z najlepszych akademii na świecie. W Szkocji od ponad stu lat trwa rywalizacja Celticu i Rangers, nazywana Old Firm.
Bałkany i Europa Wschodnia
Ligi bałkańskie były kiedyś zapleczem wielkich zespołów: Crvena zvezda Belgrad wygrała Puchar Europy w 1991 roku, a CSKA Sofia dwa razy grała w jego półfinale. Dziś kluby z regionu częściej sprzedają talenty niż walczą o trofea, a ich ligi borykają się z problemami finansowymi i spadającą frekwencją. Właśnie stamtąd pochodzą jednak niektóre z najbardziej nieprawdopodobnych historii piłkarskich ostatnich lat.
Turcja i Grecja
Liga turecka od lat przyciąga znane nazwiska pod koniec kariery i słynie z atmosfery na stadionach Galatasaray, Fenerbahçe i Beşiktaşu. Galatasaray wygrał Puchar UEFA w 2000 roku, pierwszy i jak dotąd jedyny wielki europejski puchar dla tureckiego klubu. W Grecji najwięcej tytułów ma Olympiakos, który w 2024 roku zdobył Ligę Konferencji Europy – pierwsze europejskie trofeum dla greckiego klubu. Kamil Grosicki grał w Turcji w Sivassporze, a polscy piłkarze regularnie trafiają też do lig greckiej i cypryjskiej.
Mniejsze ligi mają też swoją rolę w rankingu UEFA. Od miejsca w rankingu zależy, ile klubów z danego kraju gra w europejskich pucharach i od której rundy zaczyna. Dlatego wyniki klubów z Portugalii, Holandii czy Belgii mają znaczenie także dla polskiej ligi, która od lat rywalizuje z nimi o miejsca w tabeli współczynników.
W tym dziale znajdziesz także artykuły o konkretnych ludziach i wydarzeniach z tych lig, takie jak tekst o powrocie Christo Stoiczkowa do CSKA Sofia w roli trenera.
Belgijska liga stała się w ostatnich latach popularnym kierunkiem dla młodych Polaków, którzy chcą grać regularnie przed transferem do silniejszej ligi.
Liga szwajcarska i austriacka
Ligi w Szwajcarii i Austrii są małe, ale dobrze zorganizowane i często służą jako przystanek dla młodych zawodników z Europy Środkowej. Red Bull Salzburg zdominował ligę austriacką i regularnie gra w fazie ligowej Ligi Mistrzów, sprzedając potem najlepszych piłkarzy do Niemiec i Anglii – przez ten klub przeszli m.in. Erling Haaland i Sadio Mané. W lidze szwajcarskiej najwięcej tytułów zdobył Grasshopper Zurych, a w XXI wieku najczęściej mistrzem bywały FC Basel i Young Boys Berno.
Belgia i Skandynawia
Najbardziej utytułowanym klubem Belgii jest Anderlecht, który w latach 70. i 80. zdobywał też europejskie trofea: Puchar Zdobywców Pucharów w 1976 i 1978 roku oraz Puchar UEFA w 1983 roku. W ostatnich dekadach o tytuły regularnie walczy z nim Club Brugge.
Skandynawia ma mniej pieniędzy, ale kilka wielkich historii. IFK Göteborg dwa razy wygrał Puchar UEFA, w 1982 i 1987 roku, z drużyną złożoną w dużej mierze ze szwedzkich zawodników. Rosenborg Trondheim zdobywał mistrzostwo Norwegii trzynaście razy z rzędu, od 1992 do 2004 roku, i w tamtym okresie regularnie grał w fazie grupowej Ligi Mistrzów. W Danii ton lidze nadają FC Kopenhaga i Brøndby, których mecze są największymi derbami kraju.